Blog

Het provinciebestuur moet niet meer overtuigd worden van de klimaatproblematiek. Door een efficiënte energiehuishouding wil de Provincie in zijn gebouwen een voorbeeldfunctie vervullen zodat ook particulieren, gemeenten en bedrijven de noodzaak inzien energiebesparende maatregelen en het gebruik van hernieuwbare energiebronnen. Straks ziet onze provincie helemaal groen van energie.

“Om de energiedoelstellingen te halen zetten we ons al jaren in om de energieconsumptie in onze gebouwen efficiënter te maken”, zegt gedeputeerde Peter Hertog, onder meer bevoegd voor Energie en Patrimonium. “Om aan onze energiebehoefte te voldoen maken we bovendien gebruik van honderd procent hernieuwbare energie. Daarnaast investeren we volop in projecten voor wind- en zonne-energie en participeren we via de Provinciale Ontwikkelingsmaatschappij aan Ghent Bio-Energy Valley. Hoe meer mensen en organisaties overtuigd geraken van de noodzaak van dergelijke aanpak, hoe beter we onze planeet kunnen bewaren voor onze kinderen. Daarom zijn campagnes als  Energiejacht en de groepsaankoop voor 100% groene stroom zo belangrijk.”

Groepsaankoop 100% groen

De tweede editie van de groepsaankoop van 100% groene stroom en aardgas biedt nu ook zelfstandigen en bedrijven de mogelijkheid om tegen gunstige voorwaarden hernieuwbare energie aan te kopen. “Zelfstandigen en bedrijven en organisaties met een beperkt verbruik kunnen deelnemen”, zegt Saskia Van der Stricht van de dienst Milieubeleidsplanning. “Inschrijven kan online via www.samengaanwegroener.be  tot en met 6 mei. Op 7 mei vindt een veiling plaats voor de particuliere geïnteresseerden en op 14 mei voor de professionele inschrijvers. Na de veiling krijgen de deelnemers een gepersonaliseerd aanbod waardoor het mogelijk wordt om te vergelijken met het huidige energiecontract en de marktprijzen. Vanaf 21 mei kan je beslissen of je op het nieuwe aanbod ingaat. De eventuele overstap gebeurt dan tussen 1 augustus 2012 en 31 januari 2013.”

Verspilling tegengaan

Hernieuwbare energie stimuleren terwijl warmte langs kieren en spleten ontsnapt, heeft geen zin. De Provincie heeft daarom voor de eigen gebouwen een energiezorgsysteem ontwikkeld. Op geregelde tijdstippen worden de meterstanden genoteerd en bij  grote verliezen worden extra maatregelen genomen.

In 2011 werden ook zowat alle gloeilampen uit de provinciale gebouwen verwijderd en vervangen door zuinigere spaarlampen. Als een gloeilamp van 60 Watt, die gemiddeld drie uur per dag brandt, wordt vervangen door een evenwaardige spaarlamp van 12 Watt, dan levert dat een jaarlijkse besparing op van 8 euro en 31,5 kg CO2. De meerkost van een spaarlamp wordt dus binnen het jaar terugverdiend.

Bij de aankoop van elektrische toestellen en computers wordt nauwgezet toegezien op de energieprestaties van de apparaten en voor de dienstwagens komen alleen de zuinige modellen in aanmerking. In het PI Heynsdaele en in domein Puyenbroeck rijden ondertussen ook elektrische voertuigen rond.

Duurzaam bouwen

Bij nieuwbouwprojecten is ecologie van in de planfase een bepalende factor. Voor grote bouwprojecten werd een aanstiplijst ontwikkeld, waardoor systematisch kan worden overlopen of er aandacht is voor efficiënte verwarmingstechnieken, energiezuinige verlichting en ventilatie.

Voor het nieuwe bezoekerscentrum in het domein Puyenbroeck, dat op 30 maart in gebruik werd genomen, ging de Provincie nog een stapje verder. “De nieuwbouw beantwoordt aan de passiefhuisnorm”, zegt Mia Versijpt van de dienst Patrimonium. “Bezoekers kunnen er een permanente tentoonstelling bekijken die hen wegwijs maakt in passiefbouw en toont hoe in de bouwsector duurzame technieken worden toegepast. De inplanting en de oriëntatie van het nieuwe gebouw is zodanig dat de zonnewarmte maximaal benut wordt. Om te voldoen aan de regels van de passiefhuisstandaard werd het gebouw doorgedreven geïsoleerd en luchtdicht afgewerkt. Vervolgens werd een balansventilatiesysteem geïnstalleerd met zeer hoog rendement aan warmterecuperatie. Verder is een deel van het dak uitgewerkt als groendak.”

Zonne-energie

Om de CO2-uitstoot te beperken schakelde de Provincie voor de eigen gebouwen over op hernieuwbare energiebronnen. De Provincie investeert ook volop in wind-, water- en zonne-energie.

“Het eerste project voor zonne-energie dateert van 2005 toen op het dak van de Kaaihoeve een bescheiden opstelling van zonnepanelen werd geplaatst”, legt Jan Van De Velde van de

dienst Patrimonium uit. “De grote belangstelling voor dit project zette ons er toe aan om ook grotere installaties te bouwen in het PTI Ninove, PTI Zottegem, PTI Eeklo, PCVO Lokeren en Het Leen (Eeklo). In domein Puyenbroeck en op het PTI van Zottegem werden bovendien ook zonnevolgers geïnstalleerd die ervoor zorgen dat het zonlicht altijd loodrecht op de panelen invalt.  Goed voor een meeropbrengst van ongeveer 30 procent. Bezoekers kunnen op deze locaties op een display de actuele en de jaarlijkse elektriciteitsproductie en de CO2-besparing opvolgen.”

In 2010 gaf het provinciebestuur ook groen licht voor de verhuur van de daken van de provinciale gebouwen. In totaal komen ongeveer 50.000 vierkante meter dakoppervlakte in aanmerking. Samen met het huurgeld kan de Provincie hierdoor aan gereduceerd tarief ter plaatse geproduceerde groene stroom aankopen. Het te plaatsen vermogen wordt geraamd op 2.3 MWpiek, goed voor een opbrengst van 1.8 GWh groene stroom.

Wind- en watermolens

“Willen we tegen 2020 en 2050 de afgesproken doelstellingen inzake hernieuwbare energie realiseren, dan stellen de pakweg vijftig windturbines die nu al in Oost-Vlaanderen staan weinig voor”, zegt diensthoofd Reinout Debergh van de Dienst Ruimtelijke planning. “Het aantal zal minstens moeten verviervoudigen. In 2009 werden daarom zones aangeduid waar in de toekomst grote windturbines kunnen gebouwd worden, rekening houdend met  zowel de efficiëntie van de opbrengst, de landschappelijke inpassing en het draagvlak bij de bevolking.  Zowel voor de zone Maldegem-Eeklo als voor de zone langs de E40, van Aalter tot Aalst, hebben de studiebureaus nu een gedetailleerd plan opgemaakt. In april wordt het aan alle belanghebbende partijen voorgelegd tijdens infomomenten. Aangevuld met de informatie uit een enquête zullen we het provinciaal beleidskader verder kunnen verfijnen.”

Intussen zijn echter ook windmolens op de markt die voor kleinschalige energieproductie in aanmerking kunnen komen. In het domein Puyenbroeck zullen tegen de zomer vijf van dergelijke turbines operationeel zijn. De toestellen worden zodanig geplaatst dat ze de bezoeker vertrouwd zullen maken met de mogelijkheden van windenergie. Op een display zal de voorbijganger informatie krijgen over de elektriciteitsproductie, het vermogen en de kostprijs van de installatie.

Niet alle molens draaien echter op windenergie. In Zwalm werd bij de restauratie van de Zwalmmolen aan de erfgoedwaarde van het gebouw een ecologische waarde gekoppeld. Voortaan is de watermolen niet alleen in staat om graan te malen maar levert hij ook stroom aan het elektriciteitsnet.

Ghent Bio-Energy Valley

Naast de bekende bronnen zon, wind en water is ook biomassa een onuitputtelijke grondstof voor groene energie. Uit een samenwerking tussen de UGent, Stad Gent, de Haven van Gent, de Provinciale Ontwikkelingsmaatschappij en enkele private partners is in  2005 Ghent Bio-Energy Valley ontstaan. De non-profit organisatie ondersteunt de ontwikkeling van duurzame bio-energie activiteiten. Het initiatief heeft er ondertussen voor gezorgd dat de Haven van Gent aan de Europese top van de biogebaseerde economie staat. Aan het Rodenhuizedok kwam een indrukwekkende geïntegreerde productiesite voor biobrandstoffen tot stand.

 Energielandschap

De productie van hernieuwbare energie met zonnepanelen en windturbines gebeurt, in tegenstelling tot energie die geproduceerd wordt in grote centrales, veel meer verspreid en is daardoor zichtbaarder in het landschap. Veel mensen ervaren dat als storend. ‘Oost-Vlaanderen Energielandschap’ (www.energielandschap.be) zoekt naar manieren om middelgrote en grote energieprojecten te realiseren die tegemoetkomen aan de bezwaren van alle betrokken partijen en aan alle milieuhygiënische randvoorwaarden. Tenslotte is niemand gebaat met een project dat een nobele doelstelling heeft, maar waarbij de negatieve effecten de positieve effecten tenietdoen en de betrokkenheid van mensen ver te zoeken is.

Land- en tuinbouwtoepassingen

Door de deelname aan Europese projecten zoals ANSWER (A North Sea Way to Energy Efficient Regions) probeert de Provincie via de Provinciale Ontwikkelingsmaatschappij de energie-efficiëntie van individuen, gemeenschappen en bedrijven te verhogen. Het Interregproject ECO2PROFIT  gaat hierop verder door terreinontwikkelaars en bedrijven in de grensregio Vlaanderen-Nederland te stimuleren tot het nemen van CO2-reducerende maatregelen.

Dat gebeurt trouwens ook heel specifiek in de glastuinbouwsector. De Provincie wil dankzij een actief ruimtelijk beleid deze belangrijke activiteit meer vestigingskansen te geven. Daartoe worden onder meer glastuinbouwclusters ontwikkeld. “Dat zorgt onder meer voor een efficiënter en duurzamer gebruik van ruimte, energie en water”, zegt Nele Wauman van de dienst voor Landbouw en Platteland. “Voor een glastuinbouwcluster met ongeveer 30 ha serres bestuderen we op dit ogenblik de mogelijkheden van een warmtenet, gekoppeld aan warmtekrachtkoppeling.”

De land- en tuinbouwsector heeft echter niet alleen veel energie nodig, ze heeft ook veel  troeven als producent van hernieuwbare energie. Zo heeft de vraag naar CO2-neutrale en duurzame brandstof de aandacht voor houtige landschapselementen opnieuw aangewakkerd. Door gebrek aan economisch nut zijn er de laatste halve eeuw veel ‘houtkanten’ verdwenen. Het hout afkomstig van landschapselementen is vandaag echter bijzonder geschikt om te versnipperen en te gebruiken voor automatische verwarmingstoestellen. Vandaar dat de Provincie stimuleert de aanleg ervan stimuleert via het Solabio project.

Meer informatie over de inspanningen van de Provincie op vlak van energie vind je op www.oost-vlaanderen.be.

Mis geen letter van Schrijfbedrijf KLA-4 dankzij Facebook en Twitter.